ในช่วงทศวรรษ 2500 ระบอบการปกครองแบบ
คอมมิวนิสต์ได้แพร่เข้ามาสู่ภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้
ทำให้เกิดความกังวลทางด้านเสถียรภาพทางการเมืองและ
เศรษฐกิจ ประกอบกับประเทศมหาอำนาจเริ่มไม่สนับสนุน
ให้ความช่วยเหลือเท่าที่ควร ทำให้ประเทศในกลุ่มหันมาหา
ความร่วมมือซึ่งกันและกัน และได้มีการฟื้นฟูสัมพันธภาพ
ระหว่างประเทศขึ้น ด้วยเหตุนี้จึงได้มีการแสวงหาลู่ทางจัดตั้ง
องค์การความร่วมมือทางเศรษฐกิจขึ้นในภูมิภาค “สมาคม
ประชาชาติแห่งเอเชียตะวันออกเฉียงใต้” จึงได้จัดตั้งขึ้น
โดยรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศของประเทศส
มาชิกก่อตั้ง 5 ประเทศได้แก่ ไทย อินโดนีเซีย ฟิลิปปินส์
มาเลเซีย และสิงคโปร์ได้ร่วมลงนามใน “ปฏิญญากรุงเทพฯ”
(Bangkok Declaration) หรือที่เรียกว่าปฏิญญาอาเซียน
(ASEAN Declaration) ที่พระราชวังสราญรมย์เมื่อวันที่ 8
สิงหาคม พ.ศ. 2510 โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อส่งเสริมความ
เข้าใจอันดีระหว่างกันในภูมิภาค ธำรงไว้ซึ่งสันติภาพ
เสถียรภาพ และความมั่นคงทางการเมือง สร้างสรรค์
ความเจริญทางด้านเศรษฐกิจ การพัฒนาทางสังคมและ
วัฒนธรรม การกินดีอยู่ดีบนพื้นฐานของความเสมอภาค
และผลประโยชน์ร่วมกันของสมาชิ